การปวดบริเวณสีข้าง เป็นสัญญาณของโรคอะไร เกิดจากอะไรได้บ้าง?

การปวดบริเวณสีข้างเป็นอาการที่หลายคนมักจะเคยพบเจอบ่อยครั้ง แต่รู้หรือไม่ว่าอาการนี้อาจเป็นสัญญาณของปัญหาสุขภาพที่แตกต่างกันไป ตั้งแต่เรื่องเล็กน้อย เช่น กล้ามเนื้อตึง ไปจนถึงโรคร้ายแรงที่ต้องรีบรักษาโดยด่วน การเข้าใจสาเหตุของอาการปวดบริเวณสีข้างจะช่วยให้คุณรับมือได้อย่างถูกต้องและลดความเสี่ยงจากภาวะแทรกซ้อนที่อาจเกิดขึ้นจากอาการดังกล่าวได้

Key Takeaways

• การปวดบริเวณสีข้างเกิดขึ้นได้จากหลายสาเหตุ โดยอาจเป็นสัญญาณของโรคหลายประเภท ทั้งที่ไม่ได้เป็นอันตรายร้ายแรงอย่างกรดไหลย้อน, โรคกระเพาะ, ท้องผูก หรือกล้ามเนื้อตึงจากการออกกำลังกาย และโรคอื่น ๆ ที่เป็นอันตรายร้ายแรงต่อสุขภาพได้ เช่น โรคนิ่วในไต, ม้ามโต, ม้ามฉีก, ลำไส้อักเสบ, กรวยไตอักเสบ หรือมีการติดเชื้อในทางเดินปัสสาวะ
• อาการปวดท้องด้านซ้ายที่ต้องระวังคือ อาการปวดรุนแรงมากขึ้นเรื่อย ๆ หรือปวดต่อเนื่องนานเกิน 2-3 วัน รวมถึงการปวดร่วมกับอาการอื่น ๆ เช่น มีไข้สูง, หนาวสั่นอาเจียน, ถ่ายเป็นเลือด, แน่นหน้าอก, หายใจลำบาก หรือปวดท้องบริเวณสีข้างเฉียบพลันจนเคลื่อนไหวลำบาก
• การดูแลรักษาอาการปวดท้องด้านซ้ายเบื้องต้นนั้น หากเป็นอาการกระเพาะอาหารที่ไม่รุนแรงสามารถลองปรับพฤติกรรมการใช้ชีวิตได้ เลือกทานอาหารอ่อน ๆ ลดการทานอาหารรสจัด, งดอาหารเผ็ด, ดื่มน้ำให้เพียงพอต่อความต้องการ หรือลดเครื่องดื่มแอลกอฮอล์และคาเฟอีน เป็นต้น
• หากปวดท้องบริเวณสีข้างอย่างรุนแรง อาการไม่ทุเลาลงแม้จะพักผ่อนและทานยาแก้ปวดไปแล้ว ทั้งยังมีอาการอื่น ๆ เช่น น้ำหนักตัวลดเร็ว, ไข้, ตัวเหลือง, ตาเหลือง หรือปวดแบบเป็น ๆ หาย ๆ ติดต่อกันนานเกิน 2 สัปดาห์ ควรรีบพบแพทย์โดยด่วน

การปวดบริเวณสีข้างเสี่ยงเป็นโรคอะไร? เช็กอาการก่อนสายเกินไป

หลายคนอาจมองว่าการปวดบริเวณสีข้างเป็นเพียงเรื่องเล็ก ๆ น้อย ๆ เช่น เพราะอาหารไม่ย่อย หรือปวดเกร็งจากลำไส้อักเสบ แต่รู้หรือไม่ว่า อาการปวดท้องด้านซ้ายอาจเป็นสัญญาณเตือนของโรคที่ต้องรีบรักษาโดยด่วน และหากเป็นอาการที่เกิดขึ้นซ้ำ ๆ หรือรุนแรงขึ้นเรื่อย ๆ ก็ควรให้ความสำคัญยิ่งกว่า เพราะมันอาจเกี่ยวข้องกับอวัยวะสำคัญในร่างกายอย่างม้าม ไต ลำไส้ หรือระบบสืบพันธุ์ ดังนั้น เพื่อให้คุณเข้าใจและรับมือกับอาการได้อย่างถูกต้อง มาดูกันว่าการปวดบริเวณสีข้างอาจเกี่ยวข้องกับโรคหรือภาวะสุขภาพอะไรบ้าง

ปวดท้องบริเวณสีข้างส่วนบน

อาการปวดท้องด้านซ้ายส่วนบนมักเกี่ยวข้องกับอวัยวะสำคัญที่อยู่ในบริเวณนั้น เช่น กระเพาะอาหาร ม้าม ตับอ่อน หรือไต โดยมีสาเหตุที่เป็นไปได้ เช่น

• โรคกระเพาะอาหารหรือกรดไหลย้อน ปวดแสบปวดร้อน จุกแน่น แสบร้อนกลางอก
• ม้ามโต ปวดแน่นบริเวณชายโครงซ้าย พบบ่อยในผู้ป่วยโรคเลือด หรือมีการติดเชื้อบางชนิด
• ตับอ่อนอักเสบ ปวดบีบรัดรุนแรง ร้าวไปหลัง คลื่นไส้ อาเจียน
• นิ่วในไต ปวดหลังร่วมกับปวดท้อง ปัสสาวะเป็นเลือด
• กรวยไตอักเสบ ปวดบริเวณหลังและสีข้าง อาจมีอาการหนาวสั่น ไข้ขึ้นสูง หรืออาเจียนร่วมด้วย

ปวดท้องบริเวณสีข้างส่วนล่าง

อาการปวดท้องด้านซ้ายส่วนล่างมักเกี่ยวข้องกับระบบลำไส้ ระบบขับถ่าย และระบบสืบพันธุ์ โดยเฉพาะในผู้หญิง ได้แก่

• ลำไส้แปรปรวน (IBS) ปวดเกร็งท้อง ท้องผูก หรือท้องเสีย มีความสัมพันธ์กับความเครียดและระบบประสาท
• ลำไส้อักเสบ (Diverticulitis) ปวดเจ็บท้องข้างซ้ายล่าง มีไข้ร่วมด้วย
• การติดเชื้อทางเดินปัสสาวะ ปวดท้องล่าง ปัสสาวะแสบขัด ปัสสาวะบ่อย พบบ่อยในผู้หญิง
• นิ่วในไต ปวดร้าวจากท้องล่างไปหลังหรือขาหนีบ
• โรคเกี่ยวกับมดลูกหรือระบบสืบพันธุ์ในผู้หญิง มักปวดเฉียบพลันช่วงมีประจำเดือน ปวดท้องน้อยข้างซ้ายล่าง (หรือขวา) อย่างรุนแรง อาจเกิดจากถุงน้ำรังไข่แตกหรือเยื่อบุโพรงมดลูกเจริญผิดที่

ปวดท้องบริเวณสีข้างแบบไหน ควรรีบพบแพทย์?

อาการปวดท้องด้านซ้ายอาจเกิดได้จากหลายสาเหตุ บางกรณีอาจเป็นเพียงอาการชั่วคราว แต่หากปวดรุนแรงหรือมีอาการอื่น ๆ ร่วมด้วย เพราะอาจเป็นสัญญาณของโรคร้ายแรงซึ่งควรรีบเข้าพบแพทย์โดยด่วน มาดูกันว่ามีสัญญาณอันตรายใดบ้าง

• ปวดรุนแรงฉับพลัน : อาจเกิดจากไส้ติ่งอักเสบ ม้ามฉีกขาด หรือถุงน้ำรังไข่แตก
• ปวดร่วมกับไข้สูง หนาวสั่น : สัญญาณของการติดเชื้อภายใน เช่น ลำไส้อักเสบ หรือม้ามติดเชื้อ
• ปวดร่วมกับอาเจียนหรือถ่ายเป็นเลือด : อาจเกิดจากแผลในกระเพาะอาหาร หรือเลือดออกในลำไส้
• ปวดร่วมกับปัสสาวะผิดปกติ : อาจเป็นนิ่วในไต หรือการติดเชื้อทางเดินปัสสาวะ
• ปวดเรื้อรังเป็น ๆ หาย ๆ : เสี่ยงเป็นโรคลำไส้แปรปรวน หรือภาวะผิดปกติของระบบสืบพันธุ์

ปวดท้องบริเวณสีข้าง สัญญาณของโรคที่ไม่ควรมองข้าม!

การปวดบริเวณสีข้างอาจเกิดจากหลายสาเหตุทั้งจากโรคหรืออาการธรรมดาไปจนถึงระดับร้ายแรง หากมีอาการปวดท้องด้านซ้ายอย่างรุนแรง หรือปวดท้องฝั่งซ้ายอย่างต่อเนื่องไม่หายสักที ควรให้ความสำคัญและสังเกตอาการอย่างใกล้ชิด

หากมีข้อสงสัยว่าอาการปวดท้องด้านซ้ายมีต้นเหตุมาจากอะไร สามารถเข้าปรึกษากับสถาบันโรคไตและเปลี่ยนไต โรงพยาบาลพระรามเก้า เพื่อทำการวินิจฉัยและรับการรักษาอย่างเหมาะสม การตรวจสอบและรักษาตั้งแต่เนิ่น ๆ จะช่วยลดความเสี่ยงจากการเกิดภาวะแทรกซ้อนที่เกี่ยวข้องไตและระบบอื่น ๆ ของร่างกายได้

สอบถามข้อมูลเพิ่มเติม

• Facebook : Praram 9 hospital
• Line : @Praram9Hospital
• โทร. 1270

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับอาการปวดท้องบริเวณสีข้าง

1. ปัสสาวะแล้วอาการปวดท้องบริเวณสีข้างดีขึ้น เกิดจากอะไร?

อาการปวดท้องบริเวณสีข้างดีขึ้นหลังจากการปัสสาวะ อาจเกิดจากการที่นิ่วในไตถูกขับออกมาบางส่วน หรือความตึงเครียดในกระเพาะปัสสาวะน้อยลง ก็อาจทำให้อาการปวดลดลงได้ อย่างไรก็ตาม หากมีอาการปวดท้องบริเวณสีข้างร่วมกับอาการปัสสาวะแสบขัด ปัสสาวะบ่อย หรือมีเลือดเจือปนออกมาด้วย ควรพบแพทย์เพื่อตรวจสอบให้ละเอียดและรับการรักษาอย่างถูกต้อง

2. ปวดท้องบริเวณสีข้างและเป็นซีสต์ที่ไต รักษาอย่างไร?

การมีซีสต์ที่ไตอาจทำให้ปวดท้องบริเวณสีข้าง โดยหากซีสต์โตขึ้นหรือเกิดการอักเสบ อาจทำให้มีอาการปวดบริเวณไตที่อยู่ใกล้กับท้องฝั่งซ้าย ซึ่งการรักษานั้นขึ้นอยู่กับขนาดและลักษณะของซีสต์ หากซีสต์มีขนาดเล็กและไม่มีอาการรุนแรง อาจไม่จำเป็นต้องทำการรักษา แต่หากมีการติดเชื้อหรือซีสต์โตขึ้นจนมีอาการปวดมากขึ้น อาจจำเป็นต้องรักษาด้วยการใช้ยาเพื่อบรรเทาอาการ หรือในบางกรณีอาจต้องทำการผ่าตัดเพื่อเอาซีสต์ออก แนะนำให้พบแพทย์โดยตรงเพื่อวินิจฉัยอย่างถูกต้อง

References

Abdominal Pain. (2022, April 18). Cleveland Clinic. https://my.clevelandclinic.org/health/symptoms/4167-abdominal-pain

Chavoustie, CT. (2024, August 27). What causes pain in the lower left abdomen?. Medical News Today. https://www.medicalnewstoday.com/articles/320069

Sidhu, GS. (2025, January 31). Left vs Right Side Stomach Pain: Possible Causes and Home Remedies. Max Healthcare. https://www.maxhealthcare.in/blogs/left-and-right-side-stomach-pain

McMillen, M. (2024, April 2). Abdominal Pain: What You Should Know. WebMD. https://www.webmd.com/pain-management/abdominal-pain-causes-treatments